.
ايلاتِ خَمْسه، اتحادی از 5 ايل اينالّو، بَهارْلو، نَفَر، عرب و باصری است كه بنابر برخى مقاصد سياسى، اقتصادي و نظامى، در سال 1239 به فرمان ناصرالدين شاه قاجار در منطقه فارس تشكيل شد. خاستگاه قومى اين ايل ها با يكديگر متفاوت است. ايل های اينالو، بهارلو و نفر، ترک؛ ايل عرب، عرب؛ و ايل باصری، عمدتاً لر هستند.
در سالهاي پایانی قرن دوازدهم شمسی، ايل قشقایی در فارس قدرت گرفت كه اين موضوع به نفع و مطابق خواسته سلاطين قاجار ، ماموران و واليان ايشان نبود و به همين جهت واليان ايالت فارس ، بين ايلهای ترک در فلرس ايجاد دشمنی كرده و اختلافات را شدت بخشيدند . در نتيجه این امر بين ايلهای مستقل باهارلی (بهارلو) و ايناللی (اينالو) نزاع سختی درگرفت و ضرر و زيان بسیاری به روستاها وارد شد . بدلیل جمعیت بیشتر و قدرت بیشتر ایل قشقایی در سال 1238 فرهاد ميرزای قاجار به عنوان والی به ايالت فارس آمد وهمراه با قوام الملک شيرازی ،بزرگان فارس و ديگر مامورين دولتی و اعيان واشراف در صدد مقابله با این ایل برآمد. آنها با وارد نمودن ايل كوچ رو "عرب" و طايفه لُر "باصری" به اتحاديه سه ايل تُرك ( بهارلو، نفر و اينالو)، اتحاديه ای بنام "خَمسه" ايجاد نموده و "ايل بيگی" آن را به قوام الملک (شيرزای) سپردند. قوام الملک از فئودال های محلی ایالت فارس بود. البته عليرغم اين امر، سه ايل ترك خمسه،یعنی اینالو ، بهارلو و نفر همچنان به ایل ترک قشقایی کمک می کردند و با آنان همكاری داشتند. دیگر دلیل تشکیل اتحادیه خمسه امنيت راه های بازرگانى بندرعباس ، بنادر خارك و بوشهر به شيراز بود.
تمام طوایف ايلات خمسه تا اواسط قرن دوازدهم كوچ مىكردند و به ييلاق و قشلاق مىرفتند. عشاير كوچنده خمسه، اقتصادی مبتنى بر شيوه معيشت شبانى داشتند و عمدتاً از راه پرورش و توليد گوسفند و بز زندگى مىگذراندند. برخى از خانوارها نيز همراه گلهداری به زراعتى محدود نيز مىپرداختند. از آن پس، به تدريج بخش بزرگى از آنها يكجانشين شدند. برخلاف عشاير كوچنده، يكجانشينان خمسه كه ده نشين شده بودند در كنار فعاليتهاي زراعى،به صورت محدود دامداری نيز مىكردند.
خاندان قوامالملک به مدت 73 سال بر ايلات خمسه حکومت کردند. در این مدت اتحاد ساختگی میان خمسه بسیار ناپایدار بود. اما در سال 1311ش که آخرین سرپرست این اتحادیه یعنی ابراهیم خان قوام برکنار شد ،اتحاد خمسه مفهوم سياسى - نظامى خود را از دست داد و يک وحدت و همبستگى سنتى بر پایه ايلى و عشايری بین آنان بوجود آمد.
